Tabela rozcieńczania glikolu. Ile koncentratu, żeby nie zamarzło

Tabela rozcieńczania glikolu odpowiada na jedno pytanie: ile koncentratu dolać do wody, żeby chiller, dry cooler i rurociągi przetrwały zimę. Poniżej znajdziesz wartości dla glikolu etylenowego i propylenowego, przykład obliczeń i opis, jak sprawdzamy stężenie na obiekcie. Jeśli nie wiesz, co płynie w Twojej instalacji, zadzwoń: +48 536 577 385. Pracujemy w całej Polsce z Wałsnowa, Warszawy i Szczecina.

Tabela rozcieńczania glikolu etylenowego

Glikol etylenowy ma lepsze właściwości cieplne i niższą lepkość niż propylenowy, dlatego stosuje się go w przemyśle, gdzie ciecz nie ma kontaktu z żywnością. Wartości w tabeli są orientacyjne i dotyczą udziału objętościowego koncentratu w roztworze. Dokładne dane podaje karta konkretnego produktu.

Powyżej 50 procent temperatura zamarzania przestaje spadać, natomiast lepkość rośnie i pompa pracuje ciężej. Dlatego nie ma sensu przesadzać ze stężeniem. Więcej o samym produkcie piszemy na stronie glikol etylenowy, a o układach na nim opartych na stronie chłodzenie glikolem.

Tabela rozcieńczania glikolu propylenowego

Glikol propylenowy jest mniej toksyczny, więc trafia do zakładów spożywczych, browarów i mleczarni. Przy tym samym stężeniu chroni jednak nieco słabiej niż etylenowy, a jego lepkość w niskich temperaturach jest wyraźnie wyższa. Dlatego przy doborze pompy i wymienników trzeba to uwzględnić.

Karty charakterystyki obu glikoli znajdziesz w bazie ECHA. Gotowe płyny z inhibitorami, na przykład GLITHERM ET, mają własne tabele producenta, które są wiążące. O samym produkcie piszemy też na stronie glikol propylenowy.

Ochrona przed zamarzaniem a ochrona przed rozerwaniem

Producenci podają dwie temperatury i warto je rozróżniać. Temperatura zamarzania to moment, w którym w cieczy pojawiają się pierwsze kryształy lodu. Pompa zaczyna wtedy pracować ciężej, jednak rury jeszcze nie pękają.

Temperatura rozerwania leży kilka stopni niżej. Dopiero przy niej lód rozsadza wymiennik płytowy albo rurki dry coolera. Dlatego w naszych protokołach podajemy zapas co najmniej 10 K między najniższą temperaturą w obiegu a temperaturą zamarzania. Przy chłodzeniu poniżej zera liczy się przy tym temperatura ścianki parownika, a nie temperatura cieczy na wyjściu.

Inhibitory korozji to drugi powód, dla którego nie dolewa się samej wody. Każda dolewka rozcieńcza nie tylko glikol, ale też pakiet inhibitorów. Po kilku sezonach roztwór zakwasza się i zaczyna korodować wymienniki oraz pompy.

Najlepszy moment na pomiar to wrzesień albo początek października, czyli przed pierwszymi przymrozkami. Wtedy jest jeszcze czas na zamówienie koncentratu i dolewkę. Zimą pomiar nadal ma sens, jednak przy zbyt słabym roztworze trzeba zatrzymać free cooling do czasu uzupełnienia.

Jak obliczyć, ile glikolu dolać

Najczęstszy przypadek to instalacja, w której przez lata dolewano wody. Stężenie spadło, a zima się zbliża. Obliczenie jest proste, o ile znasz pojemność instalacji i aktualne stężenie.

1. Zmierz stężenie. Refraktometr pokazuje je w minutę, a próbka do laboratorium daje dodatkowo pH i stan inhibitorów.
2. Ustal pojemność. Policz rurociągi, zbiornik buforowy, wymienniki i odbiorniki albo odczytaj ją z dokumentacji napełnienia.
3. Wybierz stężenie docelowe. Dobierz je z tabeli do najniższej temperatury w regionie, z zapasem 10 K.
4. Policz ilość koncentratu. Ilość = pojemność x (stężenie docelowe – stężenie obecne) / (100 % – stężenie obecne).
5. Spuść i uzupełnij. Spuść obliczoną ilość roztworu, a potem wlej tyle samo koncentratu i wymieszaj przez godzinę pracy pompy.

Przykład: instalacja ma 500 litrów, refraktometr pokazuje 20 procent, a docelowo potrzeba 35 procent. Ilość = 500 x (35 – 20) / (100 – 20) = 94 litry. Spuszczasz więc 94 litry roztworu i wlewasz 94 litry koncentratu. Przy nowej instalacji jest prościej, bo 35 procent z 500 litrów to po prostu 175 litrów koncentratu i 325 litrów wody.

Spuszczonego roztworu nie wylewa się do kanalizacji. Odbieramy go i przekazujemy do odzysku, o czym piszemy na stronie utylizacja glikolu.

Ile kosztuje badanie i uzupełnienie glikolu

Badanie laboratoryjne glikolu kosztuje 1 280 zł netto. Obejmuje stężenie, pH, rezerwę alkaliczną i ocenę inhibitorów, a wynik dostajesz w protokole z zaleceniem, czy roztwór nadaje się do dalszej pracy. Sam pomiar refraktometrem wykonujemy przy każdym przeglądzie.

Przegląd zerowy instalacji z chillerem kosztuje 1 800 do 2 500 zł netto, a dojazd 3,20 zł netto za kilometr w obie strony od najbliższego oddziału. Uzupełnienie albo wymianę glikolu wyceniamy na podstawie protokołu, ponieważ cena zależy od pojemności instalacji i rodzaju płynu. Robocizna to 500 zł netto za roboczogodzinę jednego serwisanta i 750 zł netto za zespół, a oferta jest ważna 7 dni.

Jeśli obieg pracuje poniżej zera, warto połączyć badanie glikolu z przeglądem agregatu. Opisujemy to na stronie serwis agregatów wody lodowej. Przy mocno zakwaszonym roztworze proponujemy natomiast płukanie instalacji przed nowym napełnieniem.

Pytania i odpowiedzi

Czy tabela rozcieńczania glikolu dotyczy udziału wagowego, czy objętościowego?

Nasze tabele podają udział objętościowy koncentratu, bo tak najłatwiej liczyć litry. Karty niektórych producentów podają udział wagowy, który daje nieco inne liczby. Dlatego przed dolewką sprawdź, którą wartość podaje karta Twojego produktu.

Czy można mieszać glikol etylenowy z propylenowym?

Nie polecamy tego, ponieważ pakiety inhibitorów różnych produktów bywają niezgodne. Mieszanina może się wytrącać i zatykać filtry. Jeśli nie wiesz, co jest w instalacji, zleć badanie laboratoryjne przed dolewką.

Jak sprawdzić stężenie glikolu bez laboratorium?

Refraktometrem ze skalą dla danego rodzaju glikolu. Pomiar trwa minutę i wystarcza do oceny ochrony przed mrozem. Nie pokaże jednak pH ani stanu inhibitorów, więc raz na kilka lat warto zlecić badanie laboratoryjne.

Jakie stężenie glikolu do dry coolera?

W większości Polski 35 procent glikolu etylenowego albo 40 procent propylenowego. W rejonach z mrozami poniżej -20 °C dobieramy wyższe stężenie z zapasem 10 K. Decyzję zapisujemy w protokole po pomiarze na obiekcie.

Czy dolewacie glikol bez badania?

Nie, ponieważ bez pomiaru nie wiemy, ile koncentratu potrzeba i czy stary roztwór nadaje się do dalszej pracy. Najpierw mierzymy stężenie i pH, a potem wysyłamy ofertę. Dzięki temu nie płacisz za glikol, którego instalacja nie potrzebuje.

Co przygotować przed telefonem

Rozmowa trwa krócej, gdy masz pod ręką kilka informacji o instalacji:

• Rodzaj glikolu albo zdjęcie etykiety z ostatniego napełnienia.
• Pojemność instalacji albo dokumentację napełnienia.
• Najniższą temperaturę, przy jakiej pracuje obieg, oraz czy część instalacji stoi na zewnątrz.
• Lokalizację urządzeń i sposób dostępu, na przykład dach albo maszynownia.

Zadzwoń pod +48 536 577 385, napisz na info@chillerserwis.com albo wypełnij formularz na stronie. Pracujemy od poniedziałku do soboty od 8:00 do 16:00. O sam zakup koncentratu zapytaj dział handlowo-serwisowy: +48 530 805 705.

Zobacz też: kalkulator glikolu (pojemność instalacji i ilość koncentratu), badanie chemiczne glikolu, dry cooler oraz system chłodzenia z free coolingiem.