Jaki glikol do chillera? Etylenowy czy propylenowy i jakie stężenie

Jaki glikol do chillera? W większości instalacji sprawdza się glikol propylenowy albo etylenowy z inhibitorami korozji, rozcieńczony wodą zdemineralizowaną do stężenia dobranego do najniższej temperatury pracy. O wyborze decyduje kontakt z żywnością, temperatura wody lodowej i zalecenie producenta agregatu. Poniżej piszemy, jak to dobrać, czego nie mieszać i jak sprawdzić glikol, który już jest w układzie. Masz wątpliwości? Zadzwoń: +48 536 577 385, nasze ekipy jeżdżą po całej Polsce.

Jaki glikol do chillera: etylenowy czy propylenowy

Oba płyny robią to samo: obniżają temperaturę zamarzania wody w obiegu i chronią wymiennik przed rozerwaniem lodem. Różnią się właściwościami, które w instalacji wody lodowej liczą się naprawdę.

• Glikol etylenowy lepiej przewodzi ciepło i ma mniejszą lepkość, więc pompa pracuje z mniejszymi oporami, a agregat oddaje pełniejszą wydajność.
• Glikol etylenowy jest toksyczny, dlatego nie nadaje się do instalacji, w których możliwy jest kontakt z produktem spożywczym, ani do miejsc z ryzykiem wycieku do środowiska.
• Glikol propylenowy jest nietoksyczny i stosuje się go w przetwórstwie spożywczym, farmacji i budynkach publicznych.
• Glikol propylenowy ma większą lepkość, zwłaszcza w niskich temperaturach, więc zwiększa opory pompy i nieco pogarsza wymianę ciepła.

Prosta zasada: jeśli nic nie zabrania glikolu etylenowego, daje on lepszą wymianę ciepła przy niższych oporach. Jeśli w grę wchodzi żywność, woda użytkowa albo wymagania środowiskowe, wybierz propylenowy, na przykład glikol propylenowy GLITHERM EKO. Przed zakupem zajrzyj też do dokumentacji chillera, bo producent często wskazuje dopuszczalny rodzaj płynu i najwyższe stężenie.

Najczęściej trafiamy na instalacje, w których nikt nie pamięta, jaki płyn jest w obiegu, kiedy go ostatnio sprawdzano i w jakim stężeniu. To pierwsze pytanie, jakie zadajemy na obiekcie, bo od odpowiedzi zależy cała reszta diagnostyki.

W naszych realizacjach chłodzone powietrzem agregaty na stelażu przy hali są zwykle podłączone do obiegu z pompami, zbiornikiem buforowym i filtrami siatkowymi. Każdy z tych elementów pracuje na tym samym płynie, więc jego dobór wpływa na cały układ, nie tylko na wymiennik.

Jakie stężenie glikolu do chillera

Stężenie dobiera się do najniższej temperatury, jaka może wystąpić w układzie, a nie do temperatury wody na wyjściu z agregatu. Parownik pracuje zimniej niż woda lodowa, więc zapas bezpieczeństwa jest konieczny. Instalację na zewnątrz zabezpiecza się dodatkowo przed mrozem, szczególnie gdy chiller stoi wyłączony zimą z wodą w wymienniku.

Wartości są orientacyjne, zależą od producenta i od tego, czy podaje stężenie objętościowe, czy wagowe. Ostateczną tabelę bierz z karty technicznej płynu, który jest w instalacji, na przykład z karty produktu glikolu etylenowego z inhibitorami firmy Dow.

Glikol zmienia pracę całego układu, nie tylko temperaturę zamarzania. Gęstszy płyn gorzej przepływa, więc przy tym samym punkcie pracy pompy spada przepływ przez parownik. Przepływ jest jednym z najważniejszych parametrów chillera, bo przy zbyt małym wzrasta ryzyko zamarznięcia i alarmów. Po zmianie rodzaju lub stężenia glikolu sprawdzamy więc przepływ, spadek ciśnienia na filtrach i punkt pracy pompy.

Nie warto przesadzać w drugą stronę. Zbyt wysokie stężenie zwiększa lepkość, podnosi opory przepływu i obniża wydajność chłodniczą. Zbyt niskie grozi zamarznięciem wody w parowniku. Przy niskim przepływie lód powstaje szybko, a skutki opisaliśmy w artykule o zamarzniętym parowniku chillera.

Czego nie wlewać do instalacji

Jaki glikol do chillera wybrać to jedno, a czego do niego nie wlewać to drugie. Najwięcej szkód robią pozornie drobne oszczędności. Na naszych przeglądach najczęściej widzimy cztery błędy.

• Płyn samochodowy do chłodnic. Ma inne inhibitory, które w wymiennikach płytowych mogą tworzyć osady.
• Glikol bez inhibitorów korozji albo z wyczerpanymi inhibitorami, który zaczyna atakować miedź, stal i uszczelki.
• Mieszanie płynów różnych producentów bez sprawdzenia zgodności pakietów inhibitorów.
• Rozcieńczanie koncentratu wodą z kranu zamiast wody zdemineralizowanej. Twardość i chlorki zostają w obiegu.

Jeśli w instalacji są elementy ocynkowane, poproś producenta płynu o potwierdzenie zgodności inhibitorów z cynkiem. Przy zmianie rodzaju glikolu potrzebne jest płukanie układu, a nie zwykłe uzupełnienie.

Jak sprawdzić stan glikolu w chillerze

Sam kolor płynu niewiele mówi, bo zdegradowany glikol potrafi wyglądać normalnie. Dlatego mierzymy parametry, a przy podejrzeniach wysyłamy próbkę do laboratorium.

• Stężenie, mierzone refraktometrem, które pokazuje realną temperaturę zamarzania.
• Odczyn pH, którego spadek zdradza rozkład glikolu i zużycie inhibitorów.
• Wygląd próbki: mętność, osad, ciemne cząstki, zapach.
• Zanieczyszczenia produktami korozji, na przykład miedzią i żelazem.
• Badanie laboratoryjne próbki, gdy wynik na obiekcie budzi wątpliwości.

Próbkę pobiera się z pracującego obiegu do czystego, suchego pojemnika, najlepiej szklanego lub z tworzywa odpornego na glikol, i opisuje się ją: miejsce, data, temperatura. Próbka z martwego odcinka rur lub z dolnego punktu, w którym zalega osad, daje zafałszowany wynik. Dlatego lepiej, gdy robi to technik, który wie, gdzie w układzie płyn jest reprezentatywny.

Pobranie próbki to część przeglądu chillera, a wynik trafia do protokołu razem z pomiarami ciśnień, temperatur i przepływu. Dzięki temu widzisz, czy problem leży w płynie, czy w samym agregacie.

Kiedy wymienić glikol w chillerze

Jaki glikol do chillera wybrać na starcie, to połowa sprawy, drugą połową jest jego kontrola. Nie ma jednego kalendarza dla wszystkich instalacji. Na czas życia płynu wpływa temperatura pracy, materiał rur, szczelność układu i jakość wody użytej do rozcieńczenia. Dlatego o wymianie decyduje wynik badania, a nie data na naklejce.

• Wynik pH i zawartość inhibitorów poza zaleceniem producenta płynu.
• Mętność, osad albo ciemne cząstki w próbce.
• Powtarzające się zabrudzenia filtrów siatkowych.
• Zmiana rodzaju glikolu w instalacji.
• Naprawa instalacji, po której część płynu trzeba było uzupełnić nieznanym produktem.

Opłaca się też zrobić badanie przed sezonem chłodniczym, zanim układ dostanie pełne obciążenie. Zdegradowany płyn wychodzi wtedy w protokole, a nie w upał, gdy agregat nie może stanąć.

Wymiana zaczyna się od spuszczenia płynu, płukania obiegu i filtrów, następnie napełniamy układ właściwą mieszanką, odpowietrzamy go i po uruchomieniu sprawdzamy stężenie. Zużyty glikol jest odpadem, który oddaje się uprawnionemu odbiorcy, nie wylewa się go do kanalizacji. Więcej o zakresie prac znajdziesz na stronie o serwisie agregatów wody lodowej.

Pytania i odpowiedzi

Czy mogę mieszać glikol etylenowy z propylenowym?

Nie zalecamy. Płyny mają różne pakiety inhibitorów i właściwości. Przy zmianie rodzaju glikolu wykonuje się płukanie układu i napełnienie czystą mieszanką.

Czy wystarczy dolać wody, gdy ubyło płynu w obiegu?

Nie. Woda rozcieńcza glikol i podnosi temperaturę zamarzania. Najpierw ustal, dlaczego płynu ubyło, bo to zwykle znak nieszczelności, potem uzupełnij mieszanką o właściwym stężeniu i sprawdź je refraktometrem.

Jakie stężenie glikolu jest najczęściej stosowane?

W instalacjach klimatyzacji i chłodzenia procesów najczęściej spotykamy stężenia od 25 do 35 procent. Dobiera się je do najniższej temperatury pracy i do mrozu, jaki może wystąpić przy instalacji na zewnątrz.

Czy glikol trzeba wymieniać co roku?

Nie ma stałego terminu dla wszystkich. Warto za to sprawdzać stężenie i odczyn pH raz w roku, najlepiej przed sezonem chłodniczym, a o wymianie decydować na podstawie wyniku. Płyn z wyczerpanymi inhibitorami szkodzi bardziej niż płyn starszy, ale dobrze utrzymany.

Czy chiller może pracować bez glikolu?

Tak, jeśli instalacja jest w budynku, nie ma w niej ryzyka mrozu, a temperatura wody nie schodzi blisko zera. Gdy instalacja stoi na zewnątrz albo pracuje z niską temperaturą wody, glikol jest zabezpieczeniem parownika przed zamarznięciem.

Zadzwoń, gdy glikol budzi wątpliwości

Zgłoś się do nas, jeśli nie wiesz, jaki glikol do chillera jest w instalacji, planujesz wymianę albo po awarii trzeba uzupełnić płyn. Przed telefonem przygotuj:

• Nazwę płynu z etykiety lub kanistra.
• Informację, kiedy ostatnio sprawdzano albo wymieniano glikol.
• Zdjęcie tabliczki znamionowej chillera.
• Najniższą temperaturę wody lodowej i informację, czy instalacja stoi na zewnątrz.

Zadzwoń: +48 536 577 385, napisz na info@chillerserwis.com albo użyj formularza na stronie. Odpowiadamy w dni robocze od 8:00 do 16:00. Jeśli potrzebujesz płynu do instalacji, zobacz też naszą ofertę płynów niezamarzających Glitherm.